آزادی مطبوعات در ایران و اهمیت آن در بهبود شرایط جامعه


در تلگرامبخوانید

میثم طیبی پور

تحلیلگر سیاسی

حسن روحانی در دیدار اخیرش با رسانه های داخلی عنوان کرد که «ما به آزادی مطبوعات, رسانه ها و قلم در ایران اسلامی افتخار می کنیم، البته همچنان در این مسیر مشکلات و ایراداتی وجود دارد که باید مرتفع شود». اما سوالی که اینجا مطرح است  این است که ایا می توان واقعا به وضعیت آزادی مطبوعات وقلم در ایران افتخار کرد یا خیر؟ برای یافتن پاسخی دقیق به این سوال نویسنده  در اینجا از طرق مختلف این قضیه را مورد بررسی قرار می دهد. یکی از روش هایی که می توان صحت این ادعا را مورد محک قرار داد روجوع به گزارشات سازمان های مستقل درباه آزادی مطبوعات است. سازمان گزارشگران بدون مرز، یکی از همین سازمان هاست که سالانه آزادی مطبوعات  در کشورهای مختلف را مورد  بررسی قرار می دهد. این سازمان در جدید ترین رده بندی  خود در سال  ۲۰۱۶ ایران را از نظر آزادی مطبوعات  در  میان ۱۸۰ کشور در رده بسیار نازل  ۱۶۴ ام  قرار می دهد. در این گزارش حتی بعضی کشورهای بدنام در زمینه حقوق بشر همچون عربستان، لیبی و بحرین در رتبه های بهتری نسبت به ایران قرار گرفته اند.

سازمان خانه آزادی سازمان مشابه دیگری است که به طور مدام آزادی مطبوعات و رسانه ها را در کشورهای مختلف مورد بررسی قرار می دهد. این سازمان نیز همانند سازمان گزارشگران بدون مرز، در آخرین گزارش خود  وضعیت آزادی مطبوعات در ایران را  بسیار نگران کننده توصیف گرده است. روش دیگری که از طریق ان می توان فهمید که آزادی مطبوعات در ایران  شرایط چندان  مطلبوی ندارد   تعداد روزنامه نگاران زندانی در ایران است  . در سال ۲۰۱۵  ایران ۱۹  روزنامه نگار را به دلایل مختلف زندانی کرد  این تعداد بالای روزنامه نگار زندانی در دنیا بسیار نادر است و مسلما  نمی تواند نشان دهنده آزادی مطبوعات در ایران باشد.

همچنین ایران جز معدود کشور هایی است که نه تنها شبکه های اجتماعی چون فیس بوک، توییتر و  یوتیوب از دسترس خارج هستد بلکه بعضی از فعالیت های سیاسی و اجتماعی در این شبکه ها ممکن است موجب گرفتاری های بلند مدت برای کاربران این شبکه ها شود. برای مثال در تابستان گذشته دادگاهی در ایران ، هشت فعال فیس بوکی را به ۸ تا ۲۱ سال زندان محوم کرد. و یا در سال ۲۰۱۴ تعدادی دختر و پسر ایرانی برای باز خوانی ترانه شاد (Happy) اثر فارل ویلیامز، مجبور به اعترافات تلوزیونی شدند. بی شک می توان به موارد متعد دیگری( هچون فقدان صدا وسیمای مستقل ) نیز اشاره کرد که  همه انها ثابت می کند که وضعیت ازادی مطبوعات و رسانه در ایران بر خلاف تصور رئیس جمهور وضعیت قابل افتخاری نیست

پذیرفتن این واقعیت که ازادی مطبوعات و رسانه در ایران در وضعیت بسیار بدی قرار دارد برای ریئس جمهوری که امید بسیاری از ایرانیان – از جمله نگارنده این سطور – برای گشایش فضای سیاسی است، ضروری می باشد. زیرا گشایش  فضای سیاسی بدون مطبوعات و رسانه های مستقل امری نشدنی است. بعلاوه حاکمیت ایران اگر بطور جدی در پی مبارزه با فساد گسترده در کشور است راهی جز آزاد سازی فضای رسانه ایی ندارد. در یک کشور با مطبوعات و رسانه های آزاد، احزاب مخالف همواره آزادانه می توانند فعالیت های یک دیگر را نقد کنند که این عامل  هم  باعث عملکرد بهتر آن اجزاب خواهد شد و هم فساد را در کشور کاهش می دهد. زیرا احزاب و افراد مختلف می دانند در جامعه مطبوعات و رسانه های آزاد (و احتمالا مخالفی) وحود دارد که می توانند فعالیت آنها را مورد ارزیابی و نقد قرار دهد. بنابراین اگر روحانی همچنان به وعده های انتخاباتی خود برای گشایش سیاسی  و مبارزه با فساد معتقد است اولا باید بپذیرد که ازادی مطبوعات در ایران در یک وضعیت بسیار بد قرار دارد و ثانیا از تمام قدرت خویش برای بهبود این شرایط استفاده کند نه انکه با پاک کردن صورت مسئله مسئولیت را از خود سلب کند.

میثم طیبی پور دانشجوی دکترای علوم سیاسی از دانشگاه لنکستر انگلستان است.

#حسنروحانی #دیدگاهنو #رسانهها #محدودیترسانهها

© 2020 New Vision Research Institute

  • White Facebook Icon