اصلاحات بن سلمان؛ فرصت سخت برای عربستان، تهدید نرم علیه ایران

رها جنیدی – افتتاح سالن های سینما، برگزاری اولین رقابت های دوچرخه سواری زنان، لغو ممنوعیت رانندگی زنان، حق حضانت مشروط فرزندان و حضور زنان در ورزشگاه‌ها برای مشاهده مسابقات ورزشی، لغو ممنوعیت موسیقی با صدای زنانه. آنچه را که خواندید عناوین پرطمطراقی هستند که تحت نام اصلاحات اجتماعی و فرهنگی این روزها بر سر زبان هاست. اما چه کسی پرچمدار این اصلاحات است؟ آنچه شگفتی انسان را برمی انگیزد این است که این شعارها در یکی از عقب افتاده ترین کشورهای عربی اسلامی از منظر حقوق بشر دنیا در حال محقق شدن است. عربستان سعودی.

در تلگرام بخوانید

با روی کارآمدن ولیعهد جوان سعودی ها کمتر کسی می توانست تصور کند حکومتی که سالهاست بیش از ۳۰ درصد بودجه سالانه اش را خرج تبلیغ طریقت وهابیت کرده است حالا پشت به اسلاف خویش تلاش می کند ایدئولوژی را از سیاست کنار بگذارد. صدور دستوراتی مانند آزادی رانندگی زنان باعث افزایش محبوبیت ولیعهد در میان نسل جوان شده است. محمد بن سلمان در ژوئن سال ۲۰۱۷ اصلاحات اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی اش را آغاز کرد. اقداماتی که او به دنبالش بود کاملا به مذاق جهان سازگار بود. مهم تر از آن کاملا جوانانه و زنانه است و از این طریق می تواند دل جوانان کشورش را با خود همراه کند.

غرب تحلیل های متفاوتی از آنچه در صحنه سیاست خاورمیانه اتفاق افتاده است ارائه می کند. اما آن مسئله بسیار مهمی که در تحلیل های اقدامات ولیعهد جوان سعودی بدان اشاره نمی شود نتیجه این که اقدامات است. اصلاحات بن سلمان برای جمهوری اسلامی تهدید بزرگی است. اما این تهدید نه از جنس نزدیکی به اسرائیل و احتمال جنگ است که از جنس نرم، یعنی تبدیل عربستان به یک الگوی لیبرال برای مردم ایران خواهد بود که اگر چنین شود بساط حاکمیت ایدئولوژیک در ایران جمع خواهد شد.

نکته بعدی سرانجام حکومت های ایدئولوژیک است. آنچه که بن سلمان دنبال می کند آسانگیری شریعت اسلامی و کمرنگ کردن ایدئولوژی از عرصه حکومت داری با ترویج لیبرالیسم است. این اقدام سبب نجات حکومت آل سعود از فروپاشی شده است. در واقع اصلاحات بن سلمان سبب افول وهابیت در این کشور خواهد شد. صاحب نظران سیاسی منطقه بر این باور بودند که حکومت وهابی سعودی ها به دو دلیل در آستانه از هم گسیختگی بود. بدنه فرتوت خاندان سلطنتی و به بن بست رسیدن مذهب در حاکمیت، دو عامل مهم ناکامی پادشاهی آل سعود طی دهه های اخیر است.

و اما ایران. دامنه اقدامات عربستان برای ایجاد آزادی های اجتماعی، فراتر از مرزهای کشور خود است. پیام بن سلمان منحصرا به ایران ارسال می شود. چرا ایران؟

پیام های نانوشته اقدامات عربستان برای رژیم ایران را می توان این چنین برشمرد:

  1. اصلاحات اجتماعی و فرهنگی ولیعهد چهره منفی عربستان در نزد مردم ایران را به چهره ای مثبت تبدیل خواهد کرد. هرچند مستلزم زمان زیادی خواهد بود.

  2. پیش بینی مقامات جمهوری اسلامی را که مدت زمان سرنگونی حکومت سعودی را نزدیک می دیدند زیر سوال می رود.

روی کار آمدن جوان جسوری مانند بن سلمان که مشیی کاملا متفاوت با نیاکان خود درپیش گرفته است پادشاهی کشور خود را از فروپاشی رهانید.طریقت وهابیت که قرائتی سنتی و افراطی از مذهب سنی ها دارد جایگاه و اعتبار خود را در بدنه مردمی و حتی بدنه حاکمیتی سیستم سیاسی خود را به شدت از دست رفته می دید. از این روست که نسبت به اقدامات ساختارشکنانه ولیعهد مقاومت چندانی دیده نمی شود.

در تلگرام بخوانید

رهاجنیدی دانشجوی کارشناسی ارشد علوم اجتماعی و فعال حقوق زنان

#بنسلمان #دیدگاهنو #رهاجنیدی #عربستان

© 2020 New Vision Research Institute

  • White Facebook Icon