اعاده حیثیت از محسن رهامی

در تلگرام بخوانید

صلاحیت محسن رهامی از اعضای شاخص اصلاح طلب توسط شورای نگهبان احراز نشد. البته وی مدعی شده است که بعد از حصول اطمینان از تایید صلاحیت روحانی انصراف خود ر ا به شورای نگهبان اعلام کرده است. اما از آنجاییکه نتایج همزمان اعلام شده است لذا نتیجه گیری می شود که تصمیم گیری شورای نگهبان مبنی بر عدم صلاحیت وی قبل از دریافت انصراف وی انجام شده است. این خبر در حاشیه رد صلاحیت محمود احمدی نژاد و محمد هاشمی چندان مورد توجه قرار نگرفت. اما این موضوع اهمیت دارد و به نظر نگارنده باعث اعاده حیثیت محسن رهامی شد که هم تحصیلات دانشگاهی دارد وهم حوزوی. محسن رهامی اگرچه در سالیان گذشته مواضع محافظه کارانه ای اتخاذ کرده و از آن دست اصلاح طلبانی شده که بر نزدیکی به رهبری و نگاه های دولت محور تاکید دارد و جنبه های محتویی اصلاح طلبی در مواضعش کم رنگ شده، اما سابقه روشن و قابل قبولی دارد.

در دهه های هفتاد و هشتاد فعالیت های مهمی در دفاع از حقوق مردم و بخصوص محذوفان و دانشجویان انجام داده و مدتی را نیز در زندان گذراند. البته رهامی به مانند اغلب اصلاح طلبان در دهه شصت مدافع اقتدار گرایی و مواضع مخرب آیت الله خمینی بوده که بر سوابقش سایه افکنده است. او در مجلس اول و دوم نماینده شهر خدابنده از استان زنجان بود. صلاحیت وی در مجلس ششم از سوی شورای نگهبان رد شد. رهامی پیش از انقلاب در دانشگاه شریف در رشته مهندسی الکترونیک پذیرفته شد. بعد از انقلاب تحصیلات حوزوی را شروع کرد و همزمان مدرک دکتری حقوق از دانشگاه تهران دریافت نمود. او از قدیمی ترین اساتید دانشکده حقوق دانشگاه تهران بوده و صاحب تالیفات و مقالات متعددی است. رهامی در جمع نیروهای سنتی اصلاح طلبان و جناح چپ سابق قرار دارد که در گذشته مواضع رادیکالی در نقد وضعیت موجود داشت و الان نیز می کوشد تا مشکلات کشور از طریق اصلاحات پارلمانتاریستی حل شود. در حال حاضر از اعضای انجمن اسلامی مدرسان دانشگاه ها ، عضو شورای سیاستگذاری اصلاحات ورئیس بنیاد صلح است.

یکی از نقاط قوت اصلی رهامی سلامت و پاک دستی وی است. او از آن دسته اصلاح طلبانی است که در زندگی اش از رانتی استفاده نکرده وسلامت اقتصادی دارد. پیش از انقلاب جزو دانشجویان نخبه بوده و بر همین اساس هم تحصیلات دانشگاهی خود را به پایان رسانده است. رد صلاحیت وی همانند دیگر کسانی که مجال ورود به رقابت های انتخاباتی را پیدا نکردند نقض آشکار حقوق شهروندی و عملی در خور محکومیت و اعتراض است. اما موقعیت وی زمانی برجسته می شود که گمانه زنی ها و اخبار نادرستی در مورد کاندیداتوری او مطرح شده بود که با چراغ سبز بیت رهبری با هدف تشتت در اردوگاه اصلاح طلبان و اعتدالی ها به میان آمده است. بر اساس اخبار موثق رهامی تقاضای دیدار با رهبری را از سه ماه پیش طرح کرده بوده است و می توان حدس زد در مسابقه ای که بین اصلاح طلبان برای تصدی کانال ارتباطی با خامنه ای ایجاد شده است، رهامی متاخر نیز کوشیده ایفای نقش کند. او دیدار خود را در ادامه جلساتی توصیف کرده که در طول دو، سه سال گذشته و قبل از انتخابات ریاست جمهوری و شوراها، در سال ۹۲ و انتخابات مجلس در سال ۹۴، با مشاوران ارشد رهبری در تهران و همچنین تعدادی از مراجع، علما و برخی فقهایشورای نگهبان در قم داشته‌است. این اقدام وی در خور انتقاد است اما نمی توان در برخوردی غیر منصفانه او را به تبانی با رهبری متهم کرد. رهامی در دیدارش به احتمال زیاد کوشیده تا ارزیابی از نظر رهبری نسبت به کاندیداتوری خود پیدا کند. روحانی نیز چنین کاری را در هر دو دوره کاندیداتوری اش انجام داده و بعد از حصول اطمینان از عدم مخالفت ثبت نام کرده است. وی در دیدار یاد شده ضرورت رفع حصر مهندس موسوی، دکتر رهنورد و حجت الاسلام کروبی و ممنوع التصویری خاتمی و مشکلات استان ها را طرح کرده بود. البته ابهام در مورد اهداف کاندیداتوری او وجود دارد که خودش باید در این خصوص توضیح داده و ابهامات را بر طرف سازد.

محسن رهامی به لحاظ توانایی های سیاسی، سوابق و مواضع اصلاح طلبانه مزیت های بیشتری از حسن روحانی و اسحاق جهانگیری دارد. او هیچیک از سوابق منفی حسن روحانی را نداشته وهیچگاه در نهاد های امنیتی فعالیت نکرده است. وجهه دانشگاهی دارد و مدارکش رانتی و غیر معتبر نبوده است. در زمانی که حسن روحانی از سرکوب اعتراضات دانشجویی ۱۸ تیر در سال ۷۸ دفاع کرده و سخنران مورد حمایت نیروهای تندروی حکومت بوده و اسحاق جهانگیری نیز فعالیت اعتراضی برجسته ای نداشت و بیشتر سکوت کرده بود، به شکلی صریح از خواسته های دانشجویان دفاع کرده و در تحصن ها و تجمع های اعتراضی فعالانه حضور داشت. شاید وی از نقطه نظر رای آوری شرایط روحانی در مختصات سیاسی جامعه ایران در سال ۹۶ را نداشته باشد و خود نیز چنین داعیه ای ندارد، اما این واقعیت از شایستگی های وی در جمع اصلاح طلبان کم نمی کند. رهامی اکنون از کاندیداتوری روحانی و رای به وی دفاع کرده است.

البته اگر محذوریت ها و تنگنا های موجود مطرح نباشد و یک انتخابات آزاد ،رقابتی کامل خارج از ساختار معیوب انتخاباتی موجود مد نظر باشد، رهامی امتیاز خاصی ندارد. در مجموع می توان گفت قرار دادن تابلوی ورود ممنوع مقابل رهامی از سوی شورای نگهبان باعث اعاده حیثیت وی شده و سرمایه اجتماعی برایش به همراه خواهد داشت . در محاسبات بخش مسلط قدرت و نهاد ولایت فقیه در مهندسی انتخابات ۹۶ ریسک تایید وی در حدی بوده که مجوز حضور دریافت نکرده است.

در این دوره متاسفانه بحث رد صلاحیت ها و معضل نظارت استصوابی از دید بخشی از نیرو های سیاسی نادیده گرفته شده و اعتراضات در سطح مناسبی نیست. پاره ای از تایید صلاحیت روحانی چنان راضی هستند که محرومیت دستکم ۳۶ فعال سیاسی در کنار حذف ساختاری اپوزیسیون، زنان و اقلیت های مذهبی از رقابت برای کسب منصب ریاست جمهوری را فاقد اهمیت برای سمت گیری اعتراضی می دانند. برخی از کاندیدا ها مانند محمد هاشمی تا جایی تسلیم طلبی در پیش گرفته که به تصمیم ناعادلانه ،سیاسی و ناموجه شورای نگهبان گردن نهاده اند. این اتفاق کم سابقه باعث تثبیت بیشتر و تداوم نظارت استصوابی و مهندسی انتخابات برای تشدید محدود کردن حوزه رقابتی و مشارکت سیاسی است.

در تلگرام بخوانید

© 2020 New Vision Research Institute

  • White Facebook Icon