زنان اردنی برای حضور در مجلس می جنگند

زنان اردنی به دنبال تغییرات دموکراتیک و بیشتر کردن تعداد نمایندگان زن در مجلس / Getty Image


آزاده دواچی – کمپینی در اردن با تاکید بر بالا بردن سهمیۀ زنان در مجلس، سوالات عمیق و حساس تری را دربارۀ به حضور سیاسی زنان در این کشور مطرح ساخته است. کمپین افزایش نمایندگان زن در  مجلس اردن در چند هفته ی گذشته سر وصدای زیادی به پا کرده است. اما این طرح پیشنهادی برای بالا بردن تعداد نمایندگان زن به ۲۳ نفر نتوانست  رای مجلس را به دست بیاورد و نهایتا به کار چند هفته ای این کمپین پایان بخشید. نام این کمپین «او میتواند چون کشورش استحقاقش را دارد» بود،  حرکتی پیشتازانه در اردن که با حمایت کمیته ی ملی اردن در امور زنان کار خود را آغاز کرد. با اینحال اعضای این کمپین و همینطور نمایندگان زن مجلس از نتایجی که از این کمپین به دست آمد اظهار نا امیدی کردند. یکی از نمایندگان زن، «وفا بنی مصطفی» به خبرنگار الجزیره میگوید : مباحث خیلی دموکراتیک بودند،  اما عدم موفقیت در دستاورد این کمپین واقعا ناراحت کننده است مخصوصا بند ۸ از این طرح پیشنهادی که افزایش تعداد کرسی های مجلس برای نمایندگان زن در آن گنجانده شده بود.

طرح افزایش کرسی های نمایندگان زن در مجلس در میان مباحث قانون جدید انتخابات اردن مطرح شد. این قانون جدید بخشی از قوانینی است که در آن شرایط انتخابات ملی را که در پایان سال ۲۰۱۶ برگزار می شود را در بر دارد . در پیش نویس لایحۀ مطرح شده در مجلس که جایگزین قانون “یک نفر یک رای” است که در سال ۱۹۹۳ تصویب شده است، کشور به ۲۳ منطقه ی انتخاباتی تقیسم خواهد شد. شهروندان به لیستی از چند عضو در لیست حوزه ی انتخاباتی شان رای خواهند داد و می توانند کاندیداهای مورد نظر خود را از لیست انتخاب کنند. بنی مصطفی یکی از ۱۸ زن کنونی نمایندگان  مجلس، در حمایت از کمپین حضور زنان در مجلس خواهان داشتن یک صندلی برای یک نماینده ی زن در هریک از بیست و سه حوزه ی انتخاباتی است. اما برای حامیان و برگزار کنندگان این کمپین، نتایج اعلام شده تلخ بود. «سلما نیس»  رئیس کمسیون ملی اردن در امور زنان می گوید “در میان تمام چالش های موجود، برخی از عوامل اجتماعی محافظه کارانه همچنان تغییر در مجلس اردن را محدود کرده اند.

نیمس می گوید “در طول تاریخ، ما هرگز برخورد با زنان را از منظر حقوق شهروندی ندیده ایم. زنان به عنوان گروه های اقلیت هستند گروه های به حاشیه رانده شده و عضوی اضافه در جامعه” گروههای زنان بر این باورند که آنها در بحث های مربوط به پیش نویس قانون انتخابات به حد کافی نتوانسته اند شرکت کنند. نیمس به الجزیره میگوید: ما باید برای پیش نویس قانون صبر کنیم تا بدانیم که چه طور باید برای حرکتهایمان تصمیم بگیریم. من فکر می کنم پیش نویس قانون در واقع پایین تر از حد انتظارات ما بوده است . ما باید به حضور نصف به نصف در مجلس برسیم . ما بایدد به دنبال قوانینی باشیم که برای مثال زنان را در لیست خود داشته باشد و یا حداقل ۵۰ تا ۳۰ درصد از زنان را در لیست کاندیداها داشته باشد. اما این در حالی است که قانون به تنهایی این را فراهم نکرده است . درمیان مباحث مطرح شده در خصوص قانون جدید انتخابات ، قانون قدیمی “یک نفر یک رای” به این دلیل مورد نقد قرار گرفت که رای گیری بر پایۀ اتحاد قبیله ای، رشوه دهی و همینطور تبعیض اجرا می شد  و گروههای سیاسی در حاشیه و سازمانهای حزبی که به نفع سیستم فرد گرایی و مکسر برخی از نمایندگان قبیله ها  کنار می رفتند. نیمس ادامه میدهد “هیچ شکلی از حضور احزاب سیاسی در مجلس وجود دارد در واقع مجلس به یک نوعی مجلس تک محوری و تک خدماتی مبدل شده است. وقتی مردم به طرفداری شخصی یا قبیله ای در مناطق کوچک رای می دهند عموما صدای مخالف در مجلس غایب می شود.” او بر این باور است که مردم از نمایندگان می خواهند که برایشان کار پیدا کنند، یا خیابانها را درشهر تمیز کنند و … اگر شما به کسانی که در سنین بیست تا سی سال هستند و رای داده اند نگاه کنید می بینید آنها سرخورده شده اند و به این مساله که مجلس می تواند نقش واقعی در اصلاحات داشته باشد دیگر اعتقادی ندارد.

هفته ی گذشته، جمعیت زیادی در خارج از پارلمان تجمع کرده بودند،  اکثر آنها شعارها و بیلبوردهایی در دست داشتد که به نفع حضور زنان در مجلس بود و نمایندگانی از مجلس که نتوانستند در طول این دوساعت تظاهرات سخنرانی کنند،  به این مساله اعتراض کردند. هیند الفایض  یکی از نمایندگان زن  اردنی وقتی که نتوانست علیه خشونت پلیس در تظاهرات که شاهد ش بوده صحبت کند، از سمت خود استعفا داد . گرچه خیلی زود بعد از اینکه استفای خود را داده بود آن را پس گرفت چرا که بر این باور بود استعفای او پیروزی برای مخالفانش خواهد بود. بعدها فایض در مجلس، مراتب اعتراض خود را در سخنرانی اش اعلا م کرد او به این مساله اذعان کرد که مجلس از او و نمایندگانی چون او به عنوان مهری برای تصویب تصمیماتش استفاده می کند. در عین حال او به الجزیره گفت : این قانون برای تصویب خواهد رفت و دوباره به مجلس بازخواهد گشت بدون آنکه تغییرات جدی در آن اعمال شود اما کار ما ایجاد تغییر است. نمایندگان مجلس باید مثل یک فیلتر باشند تا ببینند چه چیزی خوب است،  چه چیزی بد است و ببینند که چه طور بعضی چیزها در زندگی حقیقی می تواند کار کند . اما نمایندگان خودشان را مثل دروازه می بینند .

بعضی از نمایندگان مجلس گفته اند که نمایندگان فعال در اعتراضات ، با داد و فریاد زدن در طول تظاهرات و همینطور روش خشنی که به کار برده اند فضای بدی را در هنگام بحث تغییر قانون ایجاد کرده اند گرچه فایض این انتقادات را رد کرده است. او می گوید : کار ما بررسی و سنجش دولت است ، کار ما گوش دادن به آن چیزی است که مردم می خواهند . اصلی که مفهوم نماینده ی مجلس بودن در بر دارد این است که ورای احزاب سیاسی،  مردم را داشته باشید مرمی با ایده ها ، برنامه ها و دیدگاههای مختلف. او همچنین اضافه کرد اگر شما احزاب سیاسی قوی نداشته باشید ، مردان و زنان قوی هم در مجلس نخواهید داشت . ما همان نتایج مشابه را خواهیم دید چه ده درصد ، چه ۲۰ درصد و چه ۵۰ درصد زنان باشند ما نیاز داریم که ریشه یابی کنیم .

در همین حال راه اندازان کمپین بر این باورند که تلاش برای  با لا بردن حضور زنان در مجلس همچنان ادامه دارد . هر چند که قانون جدید انتخابات به تصویب مجلس اولیه رسیده است،  هنوز  به تصویب نهایی نرسیده است و می تواند توسط شاه اردن رد شده و برای بحث بیشتر به مجلس برگردد. نیمس می گوید حداقل این است که این قانون بحث های پویایی را در سطح عمومی ایجاد می کند که ناگهان به بحث ملی تبدیل می شود . برای من این قدم مثبتی است چه موفق شویم چه نشویم . حداقل ما توانسته ایم یک عمل عمومی و قوی را در جامعه ی مدنی به وجود آوریم .

به کانال تلگرامدیدگاه نو بپیوندید


*این مطلب به زبان انگلیسی در سایت الجزیره منتشر شده است. ترجمه آن به فارسی ممکن است وفاداری کامل به متن اصلی نداشته باشد. آزاده دواچی مترجم، شاعر و فعال حوزه زنان، کارشناس ارشد زبان و ادبیات انگلیسی، گرایش ادبیات تطبیقی ایران و فلسفه‌ی غرب است. وی هم‌اکنون مشغول به تحصیل در مقطع دکترای جامعه شناسی در حوزه زنان مهاجر در دانشگاه دیکن استرالیا است. آزاده دواچی مولف کتاب «فمنیسم؛ جنبش های زنان و چالش پیش رو» است

#نمایندهزنمجلس #حقوقزنان #دیدگاهنو #آزادهدواچی #زناناردن

© 2020 New Vision Research Institute

  • White Facebook Icon